А.Энхжин: Өмнөх оноос 10 хувиар их алт авахаар зорьж байна

Түгээх    
2018-07-20 15:38:59 - Эдийн засаг

Монголбанкны Нөөцийн удирдлага, санхүүгийн зах зээлийн газрын захирал А.Энхжинтэй ярилцлаа.

Монголбанк 2018 онд хэдэн тонн алт худалдан авахаар төлөвлөж байна вэ?

Монголбанкинд тушаасан алтны хэмжээ энэ оны зургаадугаар сарын байдлаар 7,1 тоннд хүрч, өмнөх оны мөн үеэс 400 кг-аар илүү буюу 6%-иар өссөн үзүүлэлттэй байгаа. Өнгөрсөн онд хэрэгжүүлсэн “Монгол алт” аяны үр дүнд иргэд, аж ахуйн нэгжүүдээс нийт 20,01 тн алт худалдан авсан бол  2018 онд Монголбанк худалдан авах алтныхаа хэмжээг өмнөх оноос 10-20 хувиар өсгөх төлөвлөгөөтэй ажиллаж байна. Энэ зорилтын хүрээнд Монголбанкны алт худалдан авах үйл ажиллагаа, ач холбогдлын талаар олон нийтийг мэдээллээр хангах, энэ чиглэлээр сургалт, сурталчилгааны олон талын арга хэмжээ авч хэрэгжүүлэхээр “Эх орныхоо алтыг Эрдэнэсийн сандаа” аяныг 2018 оны 6-10 сарын хооронд зохион байгуулж байна.

Монголбанкны алт худалдан авалт нийт олборлосон алтыг бүрэн төвлөрүүлж чадаж байгаа эсэх дээр хэр судалгаатай ажилладаг юм бол?

Үнэт Металлын Сорьцын Хяналтын Газраас сар бүр алтны мэдээг Монголбанкинд ирүүлдэг. Монголбанкны худалдан авсан алтны хэмжээ, сорьцлолтын мэдээний хоорондын зөрүү бага байдаг. Иймээс алт олборлогч аж ахуйн нэгж, иргэдийн дийлэнхи хувь нь олборлосон алтаа Төв банкинд худалдаж байгаа гэж үзэж болно. Энгийнээр харах юм бол 2017 оноос өмнө Монголбанкинд худалдсан алтны хэмжээ дунджаар 15-16 тн-д л хүрдэг байлаа шүү дээ. Харин өнгөрсөн жил энэ тоо 20 тн хүрснээс үзэхэд Монголбанкнаас авч хэрэгжүүлсэн арга хэмжээний үр дүнд алтны хууль бус худалдаа багассан байх магaдлалтайг харуулж байна.

Ялангуяа энэ аяны хүрээнд албан бус алтны арилжааг  бууруулахад хууль хяналтын байгууллагуудтай хэрхэн хамтарч ажиллах вэ? Албан бус алтны худалдаатай холбоотой хууль эрх зүйн орчны талаар та бүхэн ямар дүгнэлттэй явдаг юм бол?

Бид “Монгол Алт” аяны хүрээнд өнгөрсөн онд Дорноговь аймгийн Замын-Үүд суманд төрийн байгууллагуудын хамтын ажиллагааг сайжруулах, хил, гаалиар хууль бусаар алт, үнэт эд металл гаргахаас урьдчилан сэргийлэх тухай семинар зохион байгуулсан. “Эх орныхоо алтыг Эрдэнэсийн сандаа” аяны хүрээнд дээрх ажлынхаа үргэлжлэл болгож иргэдийг энэ талын мэдээллээр илүү сайн хангах үүднээс мэдээлэл сурталчилгааны олон ажлыг хийж байна. Тухайлбал, Улаанбаатараас хөдөө орон нутаг руу явдаг гол замд Эрдэнэсийн санд алтаа худалдахыг уриалсан зурагт сурталчилгааны самбар байрлууллаа. Хэвлэл мэдээллийн хэрэгслээр Монголбанкны алтны худалдан авалтын талаар тайлбар мэдээллийг тогтмол явуулж байна. Ирэх наймдугаар сард сургалт, өдөрлөгүүд  хийнэ гээд чамгүй ажлууд төлөвлөгдсөн байгаа. Гол нь алтны албан бус худалдан авалтыг бууруулахын тулд иргэдийг мэдээллээр хангах нь маш чухал юм байна гэдгийг өмнөх аяны үр дүн харуулсан. Иргэдэд өгч байгаа мэдээлэлд хил, гаалиар хууль бусаар алт нэвтрүүлсэн нөхцөлд алтыг улсын орлого болгодог, үүнээс гарах үр дагавар хохирлын талаар илүү сайн ойлгуулах нь чухал байна. 

Аяны хүрээнд эх орныхоо алтыг Эрдэнэсийн сандаа үлдээдэг байхад анхаарсан эрх зүйн ямар нэгэн шинэчлэлт хийгдэх үү?

Монголбанкнаас “Эрдэнэсийн сангийн тухай хууль”-д нэмэлт, өөрчлөлт оруулахаар хуулийн төслийг боловсруулж байна. Тухайлбал, Эрдэнэсийн санд худалдах үнэт металл, эрдэнийн чулуу, тэдгээрээр хийсэн эдлэлийг сорьц тогтоох тусгай зөвшөөрөлтэй хуулийн этгээд, эсхүл Монголбанк, сорьцын асуудал эрхэлсэн төрийн захиргааны байгууллагаар сорьц тогтоолгон баталгаажуулдаг байх зохицуулалтыг хуулийн төсөлд тусгасан. Ингэснээр зөвхөн нэг байгууллага дээр үнэт металлын сорьцлолтын үйл ажиллагааг төвлөрүүлэхгүйгээр олон улсын түвшинд хүрсэн, стандартын шаардлага хангасан тусгай зөвшөөрөлтэй хуулийн этгээдээр алтыг сорьцлуулах боломжтой болно. Үр дүнд нь  алт олборлогч байгууллага, иргэд цаг хугацаа хэмнэх, төрийн болон төрийн бус байгууллагын үйлчилгээг иргэддээ хүрсэн, бодитой болно гэж үзэж байгаа. Мөн “Ашигт малтмалын тухай хууль”-д 2014 онд оруулсан нэмэлт өөрчлөлтөөр Монголбанк, түүнээс эрх олгосон банкинд худалдсан алтны ашигт малтмалын нөөц ашигласны татварыг 2.5 хувь болгон бууруулсан нь Эрдэнэсийн санд худалдах алтны хэмжээг нэмэгдүүлэхэд чухал нөлөө үзүүлсэн. Хуулийн энэхүү заалтыг 2019 оны 1 дүгээр сарын 1-ний өдрийг хүртэл хүчинтэй байхаар баталсан тул заалтын хэрэгжих хугацааг сунгах тухай саналаа Монголбанкнаас холбогдох яамдуудад хүргүүлээд байна. Энэхүү заалтын хэрэгжих хугацааг сунгах талаар аяны хүрээнд арга хэмжээ авч ажиллана. Үүнээс гадна алт үйлдвэрлэгчдийн үйл ажиллагааг дэмжих, санхүүжилтийн зардлыг бууруулах зорилгоор Монголбанкнаас авч хэрэгжүүлэх боломжтой арга хэмжээнүүдийн талаар судалж, ажил хэрэг болгохоор төлөвлөж байна.

Тэгэхээр төрөөс хэрэгжүүлж байгаа Алт 2 хөтөлбөрт Монголбанк хэрхэн хамтарч оролцож байгааг тодруулна уу.

Алт 2 хөтөлбөрийн зорилго нь алтны салбарын ойрын болон дунд хугацааны хөгжлийг хангах, хууль эрх зүйн орчинг тогтвортой байлгах, эрэл хайгуулын ажлыг эрчимжүүлэх, алтны үндсэн болон алт агуулсан бусад металлын ордуудыг ашиглах, байгаль орчинд ээлтэй алт олборлох, боловсруулах дэвшилтэд техник технологи нэвтрүүлэх замаар үйлдвэрлэл, түүний үр ашгийг нэмэгдүүлэх, олон улсын өрсөлдөх чадварыг өсгөх, Монгол улсын эдийн засагт оруулах өгөөжийг дээшлүүлэхэд чиглэгдэж байна.  Алт 2 үндэсний хөтөлбөрийн хүрээнд ЗГХЭГ, УУХҮЯ, СЯ, БОАЖЯ, Монголбанк, орон нутгийн захиргаанд, ЦЕГ, Мэргэжлийн төрийн болон төрийн бус байгууллага, алт олборлогч аж ахуйн нэгж, иргэд хамтран ажиллаж байна. Хөтөлбөр хэрэгжихээс өмнөх онуудад алтны санхүүжилтийн асуудал шийдвэрлэгдэж байгаагүй бөгөөд 2017 онд алт олборлогч 10 аж ахуйн нэгжид 31,9 тэрбум төгрөгийн зээллэг олгогдож төслийн үйл ажиллагаа нь эхэлсэн. Алтны геологийн сэдэвчилсэн судалгааны ажлыг Монгол орны төв болон зүүн бүсийн нутаг дэвсгэрийн хэмжээнд эхлүүлээд байна.

Нэгэнт манай улс алтны нөөц баялаг арвин орны хувьд цаашдаа цэвэршүүлэх үйлдвэр зайлшгүй шаардлагатай байх. Үүнийг шийдвэрлэх арга замыг хэрхэн төлөвлөж байна вэ?

Монголбанкнаас хийсэн судалгаагаар Монгол Улсад алт цэвэршүүлэх үйлдвэр байгуулсан тохиолдолд алт цэвэршүүлэлтийн өртөг нь Монголбанкны одоогийн төлж буй зардлаас 3-4 дахин нэмэгдэхээр байгаа. Түүнчлэн шинээр байгуулагдсан үйлдвэр 5-аас доошгүй жил үйл ажиллагаа явуулсны дараа “Сайн цэвэршүүлэгчийн жагсаалт”-д багтах боломжтой тул энэ хугацаанд тус үйлдвэрт цэвэршүүлсэн алтыг олон улсын зах зээлд гаргах, хадгалах, арилжаалахад ихээхэн хүндрэл учрахаар байна. Иймд эдгээр асуудлыг алт цэвэршүүлэх үйлдвэр байгуулах шийдвэр гарахаас өмнө харгалзан үзэх нь зүйтэй л дээ. Монголбанкнаас алт цэвэршүүлэх үйлдвэр байгуулах эдийн засгийн үндэслэлийн талаар судалгаа хийсэн. Үүнийг дахин нарийвчилж, үйлдвэрийн техник, эдийн засгийн тооцоог хийх хэрэгтэй байгаа.

Ярилцсанд баярлалаа.

Н.БАЯР



Энэ МЭДЭЭ танд таалагдаж байвал Like хийгээрэй. Танд баярлалаа.
Манай САЙТ танд таалагдаж байвал Like хийгээрэй. Танд баярлалаа.
Шинэ мэдээ
2019-01-19 14:05:38 - Нийслэл
Маргааш НӨАТ-ын сугалааны тохирхол явагдана
2019-01-19 13:44:48 - Орон нутаг
Хөвсгөл аймгийн Мөрөн суманд гахайн мялзан өвчин гарчээ
2019-01-19 13:21:34 - Нийслэл
Цэргийн бүртгэл энэ сарын 21-ний өдөр дуусна
2019-01-19 12:51:44 - Орон нутаг
Цагааннуурт өвөлжилт хүндэрч, цаатан иргэд оторт гарчээ
2019-01-19 12:32:39 - Энтертайнмент
Олон улсын цохивор хөгжмийн наадамд монгол хөгжимчин түрүүлжээ
2019-01-19 12:16:16 - Нийслэл
Хэвийн боовны үнэ өнгөрсөн жилээс 470 төгрөгөөр өсчээ
2019-01-19 11:42:34 - Хууль
Цахим сүлжээнд “Зээл, виз гаргана” гэх зараар иргэдийг залилах болжээ
2019-01-19 11:33:11 - Боловсрол
БСШУСЯ-аас дараах аймгуудын сурагчдын амралтыг сунгалаа
2019-01-19 10:37:42 - Байгаль Орчин
Улаанбаатарт 12 градус хүйтэн байна
2019-01-19 10:28:33 - Энтертайнмент
М.Нандин: Өвөрмонголд Чингис хааны өлгий нутагт очиж мөрөө үлдээгээд, духаараа газарт нь мөргөхсөн гэх хүсэлтэй хүн олон
2019-01-19 10:21:20 - Хууль
З.Хүрэлсүх: Талийгаачийн аав хүүгийнхээ хэргийг хэрхэн шийдэгдэхийг харж чадаагүй өнгөрсөнд харамсаж байна
2019-01-19 10:11:04 - Улс төр
У.Хүрэлсүх хотын даргаар С.Мөнхчулууныг БАТЛАМЖЛАХГҮЙ. ГЭХДЭЭ...
2019-01-19 09:49:13 - Эрүүл мэнд
Ж.Гантулга: Тамхинаас гарахын тулд мэргэжлийн эмчид хандах нь маш зөв алхам
2019-01-19 09:46:58 - Эрүүл мэнд
Томуу, томуу төст өвчний дэгдэлтийн үед ТАВ хүртлэх насны хүүхдийн ЭНДЭГДЭЛ нэмэгджээ
2019-01-19 09:30:48 - Энтертайнмент
Өнөөдөр луу өдөр
2019-01-18 18:12:58 - Нийслэл
Улаанхуарангийн эцэст нийтийн тээврийн автобус шатжээ
2019-01-18 17:26:39 - Шар
Н.Төгсцогтын тулааныг NTV телевиз албан ёсны эрхтэй ШУУД дамжуулна гэв
2019-01-18 16:08:36 - Хууль
Хурд хэтрүүлсэн зөрчил нэг цагийн дотор 10-15 бүртгэгджээ
2019-01-18 15:55:59 - Эрүүл мэнд
Эмнэлгүүдэд нэмэлтээр ор байршууллаа
2019-01-18 15:41:39 - Боловсрол
БСШУС-ын сайд Ц.Цогзолмаа аймгийн Засаг дарга нартай үр дүнгийн гэрээ байгуулав
2019-01-18 15:38:35 - Спорт
Какүрюү М.Ананд энэ сарын башёг орхилоо
2019-01-18 15:36:18 - Нийслэл
Дүүргийн эмнэлгүүдэд түргэн тусламжийн автомашин хүлээлгэж өглөө
2019-01-18 15:35:00 - Улс төр
Б.Гарамгайбаатар, Ч.Энхтайван нар Хэнтийн АН-ын хорооны даргыг дүрмийн бус аргаар авахаар завдаж эхэлжээ
2019-01-18 14:56:07 - Улс төр
Д.ДОРЛИГЖАВЫН ӨМГӨӨЛӨГЧ: Т.Ганболдын хахууль өгсөн гэх 4 сая ам.доллар нь ААН хоорондын тооцоо байсан
2019-01-18 14:48:12 - Орон нутаг
Дорноговь аймагт сургууль, цэцэрлэгийн үйл ажиллагааг түр зогсоолоо
2019-01-18 14:43:44 - Хууль
ШҮҮХ ХУРАЛ: Б.Махбалд холбогдох хэргийн урьдчилсан хэлэлцүүлэг хойшиллоо
2019-01-18 14:40:29 - Нийслэл
Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүний эрхийг хангах орон тооны бус зөвлөлийн хурал боллоо
2019-01-18 14:23:36 - Эдийн засаг
Тэтгэврийн зээлийн хүүг бууруулж 10 хувь болгожээ
2019-01-18 14:17:53 - Нийслэл
Гудамж талбайн гэрэлтүүлгийн хэвийн ажиллагааг хангахыг үүрэгдлээ
2019-01-18 14:10:42 - Эдийн засаг
IPO давалгааг хэрхэн оновчтой ашиглах вэ
2019-01-18 14:10:38 - Эрүүл мэнд
Эмнэлгүүдэд иж бүрэн тоноглогдсон 10 түргэн тусламжийн машин хүлээлгэн өглөө
2019-01-18 14:04:50 - Хууль
Э.Бат-Үүл нарт холбогдох хэргийн урьдчилсан хэлэлцүүлэг хойшлов
2019-01-18 12:05:42 - Орон нутаг
Үхсэн мэрэгч амьтны сэг зэмэнд хүрэхгүй байхыг анхаарууллаа
2019-01-18 11:57:43 - Орон нутаг
Малчин айлд ирсэн бамбарууш уяагаа таслан зугтжээ
2019-01-18 11:55:46 - Орон нутаг
Цаг агаарын мэдээллийг 20 гаруй мянган малчин гар утсаараа хүлээн авч байна гэв
2019-01-18 11:44:23 - Хууль
Э.Бат-Үүл түүний хүү Б.Чулуудай нарын шүүх хурал болж байна
2019-01-18 11:35:04 - Хууль
Шалгагдаж байгаа гурван хэрэг тутмын нэг нь хулгайлах гэмт хэрэг байна
2019-01-18 11:35:01 - Гадаад
АНУ дахь Монголчууд жолооны дүрмийн шалгалтыг эх хэлээрээ өгнө
2019-01-18 11:21:35 - Нийслэл
Улаанбаатар-Инчеон чиглэлийн нислэгийн үнийг бууруулна
2019-01-18 11:19:39 - Улс төр
ЧУУЛГАН: УИХ-ын даргыг гишүүдийн олонхийн саналаар ЧӨЛӨӨЛДӨГ хуулийн төслийг баталлаа
Их уншсан
Их сэтгэгдэлтэй
2019-01-16 11:28:41 - Хууль
Орцны жижүүр ажлын байран дээрээ хоолойгоо хэрчүүлж нас баржээ
2019-01-17 07:52:46 - Хууль
Онц хэрцгий аргаар хүний аминд хүрсэн этгээдийг баривчилжээ
2019-01-19 10:11:04 - Улс төр
У.Хүрэлсүх хотын даргаар С.Мөнхчулууныг БАТЛАМЖЛАХГҮЙ. ГЭХДЭЭ...
2019-01-16 12:15:10 - Нийслэл
НИТХ: Төлөөлөгчдийн саналаар ХОТЫН ДАРГААР С.Мөнхчулуун тодорлоо
2019-01-17 08:24:06 - Орон нутаг
Хамрын хийдийн дэргэд 40 жилийн хугацаатай лицензийг ХЯТАДУУДАД олгосон эрх мэдэлтэн хэн бэ
2019-01-16 14:03:17 - Хууль
Хэвлийд нь хутгалан амь насыг нь бүрэлгээд жалганд хаясан байжээ
2019-01-16 16:08:38 - Улс төр
ВИДЕО: Ерөнхийлөгч Х.Баттулга прокуроруудтай уулзлаа
2019-01-18 08:00:28 - Улс төр
М.Энхболдыг албан тушаалаас нь чөлөөлөх бичигт гишүүдээр ГАРЫН ҮСЭГ ЗУРУУЛЖ ЭХЭЛЖЭЭ
2019-01-17 08:19:51 - Улс төр
Элбэгдорж-Энхбаяртаны УРВУУЛГА
2019-01-18 11:19:39 - Улс төр
ЧУУЛГАН: УИХ-ын даргыг гишүүдийн олонхийн саналаар ЧӨЛӨӨЛДӨГ хуулийн төслийг баталлаа